Over mijn werk

Op het werk worden hoge eisen gesteld aan mijn parate vakkennis en mijn geduld. Komende vanuit het overdreven gestructureerde Hollandse onderwijssysteem, overvallen me hier de vragen en opdrachten wel eens. Het is nooit mijn hobby geweest om vragen onbeantwoord te laten, dus soms slaat de stoom me wel eens uit de oren.

Ik kreeg vorige vrijdag de opdracht een samenvatting en vervolgens de transparanten, voor de workshop over “Inclusive Education” op deze week vrijdag te maken. Het basisboek is maar 84 blz. dik, dus een lachertje dacht ik…… veel te vroeg.

In mijn kantoor was er plotseling geen elektriciteit meer, en zo bleek later, ook in de rest van de schoolgebouwen niet. De telefoon werkt ook met elektriciteit dus dit euvel zou pas besproken kunnen worden als Daniël, die een mobiele telefoon heeft, gearriveerd was. Natuurlijk houdt heel Eritrea siësta tussen 12 en 14, zit pas iedereen weer een beetje op zijn stoel om 15, dus vergeet het maar voor die dag, we zien wel weer op maandag.

Ik ben dan maar snel mijn laptop gaan ophalen om samen met een van mijn bazen de eerste grote lijnen van de workshop in kwestie op te zetten. Nadat zijn puiloogjes weer in de kassen zaten en hij weer netjes op zijn stoel kon zitten, maar nog steeds in stille bewondering voor dit stukje draagbare technologie, bleek de zwaarte van de opdracht.

Inclusief onderwijs werd aan het ministerie van onderwijs voorgesteld als het antwoord op al hun vragen. Het mooie sprookje met een happy end waarna iedereen weer lang en gelukkig leeft. Helaas werd de cursus volledig in het Engels gegeven, zo ook de handboeken, begrijpen mijn collega’s maar een paar woorden Engels en wordt de lerarenopleiding hier toch op een iets andere wijze uitgevoerd. Ik had dus de opdracht om de gehele theorie van Inclusie van kinderen met special needs, op een week tijd te doceren, te vertalen met handen en voetenwerk en hier en daar een tekeningetje. De workshop voor te bereiden en de transparanten ervoor te maken (delen in Engels en delen in Tigrinya) en dat zonder elektriciteit (mijn batterij doet het drie uur).

Mijn weekend heb ik aldus zinvol besteed aan het maken van een verhelderende samenvatting, tussen mijn hoest/proest/nies/kuch/snotter buien door. Op maandag viel de financiële frank over dit mooie sprookje bij mijn beider bazen. Want hoe kunnen ze nu Brailleboeken gaan betalen als er niet eens geld is om voor ieder kind een eigen handboek aan te schaffen. Hoe moeten ze schooldeuren gaan verbreden als je weet dat de school zich bevindt in de lege Italiaanse wapenloodsen. Hoe kan je geld vrijmaken voor speciale toiletten als er geen middelen zijn om elke school te voorzien van sanitair (struikjes genoeg). Om van een vergiftigde appel te spreken!!!

Verder werden er vragen op me afgevuurd als; “Wat is cognitie eigenlijk?” en “hoezo gebeurt leren via al je zintuigen?” of “Wat bedoelen ze met de stelling dat je leren kan plannen maar dat het soms ook toevallig plaatsvindt?” Basiskennis voor de Europese leerkracht, nieuws voor de afgevaardigden van het Ministerie van Onderwijs met de verantwoordelijkheid over een hele provincie.

En helaas gaat het hier echt niet over Sneeuwwitje die wast en plast voor haar 7 dwergen. Gemiddeld 70 kinderen per leerkracht. Waarvan zowel de kinderen als de leerkrachten nog eens een keer erg hard moeten werken voor en na de schooluren. Hoe in hemelsnaam kan deze president verwachten dat Inclusief onderwijs na dit schooljaar een Eritreaans feit zal zijn???

Ik moet misschien maar eens stoppen met te vergelijken. Al zal dat moeilijk zijn, gezien me constant naar deze vergelijking gevraagd wordt. Ik ben tot nu toe eerlijk geweest in mijn antwoorden. Moet ik beginnen liegen? Op de vraag wat er in mijn oude school in het Pedagogic Resource Center stond, heb ik moeten antwoorden dat we dat daar niet nodig hebben. Al de bronnen waarvan ze hier dromen staan daar per klas uitgestald. Elke klas heeft minimaal 2 computers, en ja hoor zelfs met aansluiting op het internet. We waren ook een pilootschool voor een nieuw educatief systeem. Dat wil daar zeggen dat er leerkrachten jarenlang op kosten van de school cursus mogen volgen. Dat er benodigde materialen worden aangekocht en dat er begeleiding naar ons toekomt, van specialisten ter zake. Die via deze pilot ook nog eens aan hun eigen carrière bouwen. Iedereen wordt er beter van. Aan alle kinderen wordt er gesleuteld. We hoeven niet te kiezen. Er zijn intern begeleiders en er wordt aan remedial teaching gedaan. We leren iedereen zwemmen en gaan elk schooljaar minstens een keer op schooluitstap. En nog zijn we er niet helemaal blij mee, en is de taak van leerkracht een zware taak als je hem goed wilt doen. Ook in Europa worden de leerkrachten ondermaats, gezien hun opleiding, betaald, worden de overuren nooit geteld maar enkel de vakantiedagen (die hier trouwens niet doorbetaald worden).

De kinderen zijn op een aantal vlakken het tegenovergestelde van dat wat ik regelmatig in mijn klasjes mocht zien. Vooral meisjes zien het als een voorrecht om naar school te mogen gaan. En stuk voor stuk weten ze zowel wat hard werken is als wat harde klappen zijn. Als je wat wil leren moet je je gedragen. Met 70 in een klas is er geen ruimte voor gedoe. Ouders die besloten hebben om hun kinderen naar school te sturen en aldus werkkrachten thuis missen, staan dan ook te wachten op resultaat van hun kinderen en zijn dankbaar voor het bestaan van leerkrachten, ze vallen ze niet aan en schelden ze niet uit. Iedereen weet dat een leerkracht maar 1450 nakfa per maand betaald wordt (dat is ongeveer 73 euro), een hongerloon zelfs voor hier. Men kan bij deze lui dus wel zeggen dat er van een roeping sprake is.

Ik probeer mijn collega’s aan het verstand te brengen dat het Inclusiebesluit in Salamanca al in 1994 genomen werd en dat van Dakar pas in 2001. Dat ik door mijn allerlaatste Hollandse opdracht (die het plannen en invullen van het programma van een zeer moeilijk lerend jongetje in het gewone onderwijs was), bijna zeker weet dat hoewel we al 7 jaar langer de tijd hebben met daarbovenop een heleboel middelen, ook wij de einddatum van 2015 niet zullen halen. De Inclusiegedachte is mooi en groot, de praktijk daarentegen is er een die veel van leerkrachten eist, duur en traag is. Ik probeer aan te geven dat Inclusie ook een gedeelte curriculum behoort te bevatten met daarbovenop de ondersteuning van de speciale scholen. Dat het misschien een idee zou zijn om kleine stapjes te zetten en al eens proberen om een paar klassen anders te organiseren en in te richten door gewoon de tafeltjes te verschuiven en wat meer aan groeps- en projectwerk te doen. Maar bevel is bevel. In 2015 behoort ook elke school in Afrika een inclusieve te zijn en de scholen van Dbarwa sub zoba moeten er vanaf dit jaar aan beginnen.

Ondertussen werd de workshop al uitgesteld tot zaterdag, wegens de tijdopslorpende voorbereidingen en is er op zondag een studiedag over parent involvement gepland. Ik hoop dat als de werkelijke inhoud van wat men hier denkt op een jaartje te kunnen uitvoeren doordringt, het de leerkrachten niet teveel ontgoochelingen bezorgt. Ik probeer dan maar zoveel ik kan kleine praktisch, haalbare doelen en kosteloze, in inclusie passende lestechniekjes te verzinnen. Het laatste dat hier gebeuren mag, is dat leerkrachten hun motivatie verliezen.

Die leerkrachten hebben sinds een paar dagen hun vertrouwen gevonden en vuren hun vragen op de meest onverwachte momenten op me af. Ook al worden er een heleboel studiedagen en workshops georganiseerd, toch lijkt het alsof de echte vragen stiekem gesteld worden. En steevast gaan ze gepaard met een paar ogen die een onmiddellijk antwoord verwachten. Ik heb al eens in de spiegel gekeken maar er staat nog steeds geen World Wide Pedagogical Web op mijn voorhoofd. Ik kan alleen maar mijn best doen en een beetje teren op de herinnering aan het vertrouwen dat Mieke, René en Liesbeth in mijn vakkennis hadden.

En zo piekert dit simpele jufje, dat niet eens een specialist ter zake is, maar verder….

H.